SCHEMA STRUCTURED DATA UYGULAMAK DOĞRULAMAK

Vimaj11 dk okuma
JSON-LD süslü parantez kod sembolü kart üzerinde tip alanı ile rich snippet yıldız rozeti ve Google Rich Results Test logosu

Google'da bir tarif aratırsanız sonuçların üzerinde "30 dakika hazırlık", "4.7 yıldız" ve görsel önizleme görürsünüz. Bir ürün aratırsanız fiyat, stok durumu ve yıldız puanı yer alır. Bir SSS sayfasında soruların aşağıya doğru açılır kapanır karelerini görürsünüz. Bu zenginleştirilmiş gösterimler "rich result" denir; Google'a sayfayı anlamlandırmak için yapılan structured data (yapılandırılmış veri) sayesinde mümkün olur.

1. Schema nedir?

Schema.org tarafından tanımlanan bir kelime dağarcığı (vocabulary). Bir sayfaya schema eklemek demek; o sayfada "bu bir makaledir; başlığı X, yazarı Y, yayın tarihi Z" gibi bilgileri makine tarafından anlaşılır formatta belirtmek. Bu işaretlemenin nasıl yorumlandığı Google arama dokümantasyonunda ayrıntılı açıklanır.

Google schema ile ne yapar?

Google bu bilgileri görüp:

  • Arama sonuçlarında zengin gösterim (rich result) yapar
  • Sayfanın amacını daha doğru anlar
  • Bilgi paneli (knowledge panel) için veri kaynağı olarak kullanır
  • Voice search yanıtları için içerik çeker

2. Schema formatları

Üç format vardır. Google üçünü de okur ama JSON-LD'yi öneriyor.

1. JSON-LD (önerilen)

Sayfanın <head> veya <body> içine eklenen ayrı script bloğu. HTML'i kirletmeden çalışır.

<script type="application/ld+json">
{
  "@context": "https://schema.org",
  "@type": "Article",
  "headline": "Schema nedir?",
  "datePublished": "2026-05-12",
  "author": {
    "@type": "Person",
    "name": "Ali Demir"
  }
}
</script>

2. Microdata

HTML etiketlerinin içine eklenen attribute'lar. Daha eski yöntem; modern projelerde tercih edilmiyor.

<article itemscope itemtype="https://schema.org/Article">
  <h1 itemprop="headline">Schema nedir?</h1>
  <time itemprop="datePublished" datetime="2026-05-12">
    12 Mayıs 2026
  </time>
</article>

3. RDFa

Microdata benzeri ama farklı attribute syntax'i. Nadiren kullanılır.

3. En sık kullanılan schema tipleri

1. Article (blog yazısı, haber)

{
  "@context": "https://schema.org",
  "@type": "BlogPosting",
  "headline": "SEO Rehberi",
  "image": "https://siteniz.com/gorseller/seo.webp",
  "datePublished": "2026-05-12",
  "dateModified": "2026-05-15",
  "author": {
    "@type": "Person",
    "name": "Ahmet Yılmaz"
  },
  "publisher": {
    "@type": "Organization",
    "name": "Marka Adı",
    "logo": {
      "@type": "ImageObject",
      "url": "https://siteniz.com/logo.png"
    }
  }
}

Rich result: tarih, yazar, görsel önizleme.

2. Product (ürün)

{
  "@context": "https://schema.org",
  "@type": "Product",
  "name": "Akıllı Saat Pro",
  "image": "https://siteniz.com/saat.webp",
  "description": "Su geçirmez akıllı saat",
  "brand": {
    "@type": "Brand",
    "name": "Marka X"
  },
  "offers": {
    "@type": "Offer",
    "price": "1499.00",
    "priceCurrency": "TRY",
    "availability": "https://schema.org/InStock"
  },
  "aggregateRating": {
    "@type": "AggregateRating",
    "ratingValue": "4.7",
    "reviewCount": "234"
  }
}

Rich result: fiyat, stok durumu, yıldız puanı, yorum sayısı.

3. FAQPage (SSS)

{
  "@context": "https://schema.org",
  "@type": "FAQPage",
  "mainEntity": [
    {
      "@type": "Question",
      "name": "Schema nedir?",
      "acceptedAnswer": {
        "@type": "Answer",
        "text": "Schema, sayfa anlamını Google'a iletmek için..."
      }
    },
    {
      "@type": "Question",
      "name": "JSON-LD ne demek?",
      "acceptedAnswer": {
        "@type": "Answer",
        "text": "JSON-LD, schema için tavsiye edilen..."
      }
    }
  ]
}

Rich result: açılır kapanır soru-cevap blokları arama sonuçlarında.

4. BreadcrumbList (kırıntı)

{
  "@context": "https://schema.org",
  "@type": "BreadcrumbList",
  "itemListElement": [
    {
      "@type": "ListItem",
      "position": 1,
      "name": "Anasayfa",
      "item": "https://siteniz.com/"
    },
    {
      "@type": "ListItem",
      "position": 2,
      "name": "Blog",
      "item": "https://siteniz.com/blog/"
    },
    {
      "@type": "ListItem",
      "position": 3,
      "name": "SEO Rehberi"
    }
  ]
}

Rich result: URL altında kırıntı navigasyonu görünür.

5. Organization (kurum)

{
  "@context": "https://schema.org",
  "@type": "Organization",
  "name": "Marka Adı",
  "url": "https://siteniz.com",
  "logo": "https://siteniz.com/logo.png",
  "contactPoint": {
    "@type": "ContactPoint",
    "telephone": "+90-212-000-0000",
    "contactType": "Müşteri hizmetleri",
    "areaServed": "TR"
  },
  "sameAs": [
    "https://twitter.com/marka",
    "https://facebook.com/marka",
    "https://linkedin.com/company/marka"
  ]
}

Rich result: Knowledge panel bilgileri.

6. LocalBusiness (yerel işletme)

{
  "@context": "https://schema.org",
  "@type": "LocalBusiness",
  "name": "Marka Restoran",
  "image": "https://siteniz.com/restoran.webp",
  "address": {
    "@type": "PostalAddress",
    "streetAddress": "Maslak Cd. 123",
    "addressLocality": "Sarıyer",
    "addressRegion": "İstanbul",
    "postalCode": "34480",
    "addressCountry": "TR"
  },
  "geo": {
    "@type": "GeoCoordinates",
    "latitude": "41.1",
    "longitude": "29.0"
  },
  "openingHours": "Mo-Su 09:00-22:00",
  "telephone": "+90-212-000-0000"
}

Rich result: Google Maps entegrasyonu, çalışma saati, lokasyon.

7. Recipe (yemek tarifi)

{
  "@context": "https://schema.org",
  "@type": "Recipe",
  "name": "Mercimek Çorbası",
  "image": "https://siteniz.com/corba.webp",
  "prepTime": "PT15M",
  "cookTime": "PT30M",
  "recipeIngredient": [
    "1 su bardağı mercimek",
    "1 soğan",
    "1 yemek kaşığı tereyağı"
  ],
  "recipeInstructions": [
    {
      "@type": "HowToStep",
      "text": "Soğanları doğrayın"
    },
    {
      "@type": "HowToStep",
      "text": "Tereyağında kavurun"
    }
  ]
}

Rich result: hazırlık süresi, yıldız puanı, kalori, görsel önizleme.

8. Course (kurs)

{
  "@context": "https://schema.org",
  "@type": "Course",
  "name": "SEO Eğitimi",
  "description": "Kapsamlı SEO öğretimi",
  "provider": {
    "@type": "Organization",
    "name": "Marka Akademi",
    "sameAs": "https://siteniz.com"
  }
}
JSON-LD Product schema kod editör görüntüsü Type Product name brand offers price priceCurrency aggregateRating ratingValue alanları

4. Schema doğrulama

1. Rich Results Test

Google'ın resmi aracı: search.google.com/test/rich-results. URL girersiniz veya kodu yapıştırırsınız; hangi rich result için uygun olduğunu söyler. Hatalı alanlar listelenir.

2. Schema Markup Validator

schema.org'un kendi validator'ı: validator.schema.org. Genel schema doğruluğunu kontrol eder; rich result kategorilerine bakmaz.

3. Search Console Enhancements

Search Console > Enhancements > Products / FAQ / Breadcrumbs gibi raporlar. Sitenizde tespit edilen schema'ları gösterir; hata varsa belirtir.

5. Yaygın schema hataları

  1. Zorunlu alanları doldurmamak. Her schema tipinde "required" alanlar vardır; eksik olursa rich result çıkmaz
  2. Tarih formatı yanlış. ISO 8601 (YYYY-MM-DD) formatında olmalı
  3. Görsel URL'i göreceli. Mutlak URL kullanılmalı (https:// ile başlayan)
  4. Sayfada görünmeyen içerik schema'da. Schema'da gösterilen bilgi sayfada da görünür olmalı; aksi durumda manuel ceza riski
  5. FAQ schema'sı yanlış kullanım. Sayfa zaten SSS değilse FAQ schema eklemek yanıltıcı; ceza
  6. Birden fazla aynı tip schema. Tek sayfada iki Article schema kafa karıştırıcı
  7. Test yapmadan canlıya almak. Rich Results Test'te doğrulanmalı

6. Schema sayfanın neresine eklenmeli?

JSON-LD blok için en yaygın yer <head> içinde, <title>'ın altında. <body> içinde de çalışır; Google fark etmez.

WordPress eklentileri

WordPress'te otomatik schema:

  • Yoast SEO: Article, Organization, BreadcrumbList otomatik. Premium versiyonda Product ve FAQ.
  • Rank Math: Daha geniş schema desteği; ücretsiz versiyonda bile çok tip.
  • SEOPress: Schema-focused alternatif.
  • Schema Pro: Sadece schema için özelleşmiş eklenti.

7. Çoklu schema

Bir sayfada birden fazla schema olabilir. Örnek:

  • blog yazısı sayfası hem Article schema'sı içerir hem BreadcrumbList schema'sı
  • e-ticaret ürün sayfası Product + AggregateRating + Review schemas içerebilir

Birden fazla schema'yı tek <script> bloğunda dizi olarak veya ayrı bloklar olarak eklemek mümkün:

<script type="application/ld+json">
[
  { "@type": "Article", "..." },
  { "@type": "BreadcrumbList", "..." }
]
</script>

veya:

<script type="application/ld+json">
{ "@type": "Article", "..." }
</script>

<script type="application/ld+json">
{ "@type": "BreadcrumbList", "..." }
</script>

İkisi de geçerli.

8. Rich result kategorileri

Google'ın 2026 itibarıyla destekleyen başlıca rich result tipleri:

  • Article (haber, blog)
  • Breadcrumbs (kırıntı navigasyon)
  • Carousel (içerik karuseli)
  • Course (eğitim kursu)
  • Dataset (veri seti)
  • Educational Q&A (eğitim soru-cevap)
  • Employer Aggregate Rating (işveren puanlama)
  • Event (etkinlik)
  • FAQ (sık sorulan sorular)
  • Fact Check (gerçeklik kontrolü)
  • How-To (nasıl yapılır)
  • Image License (görsel lisans)
  • Job Posting (iş ilanı)
  • Local Business (yerel işletme)
  • Logo
  • Math Solver (matematik çözücü)
  • Movie (film)
  • Practice Problem (alıştırma)
  • Product (ürün)
  • Profile Page (profil sayfası)
  • Q&A (soru-cevap)
  • Recipe (tarif)
  • Review Snippet (yorum)
  • Sitelinks Search Box (arama kutusu)
  • Software App (yazılım)
  • Speakable (sesli okuma)
  • Subscription and Paywalled Content
  • Vehicle Listing
  • Video

9. Schema'nın SEO etkisi

Schema doğrudan sıralama faktörü değildir. Ama dolaylı etki büyüktür:

  • Rich result tıklama oranını artırır. Yüksek CTR sıralamayı dolaylı yükseltir
  • Google sayfa amacını daha iyi anlar. Doğru kategorilemede yardım
  • Voice search için içerik çekme. Sesli aramalarda öne çıkma
  • Knowledge panel için veri kaynağı. Marka aramalarında zenginleştirilmiş gösterim

"Schema ekledim sıralamam yükselmedi" yaygın şikayet. Doğrudan yükselmez; ama tıklama artışı ile dolaylı yükselir. Etki 2-4 hafta içinde görünür hale gelir.

Google Rich Results Test sonuç paneli yeşil Page is eligible for rich results başlık ve tespit edilen Product FAQ BreadcrumbList chip listesi

10. Sonraki Aşamalar

Schema teknik SEO'nun modern alanlarından biridir; düzenli güncelleme gerektirir. Disiplini pekiştirerek ilerlemek için SEO öğrenme kaynağı olarak yapısal veri ve rich result konularını birlikte ele alan programlar tercih edilebilir.

11. Önemli Noktalar

Schema structured data; Google'a sayfanın anlamını net iletmek için kullanılan JSON-LD kodudur. En sık kullanılan tipler Article, Product, FAQPage, BreadcrumbList, Organization, LocalBusiness, Recipe ve Course. Her tip kendi rich result kategorisini kazanır; tıklama oranı yüzde 30-50 artabilir. Doğru kullanım için Rich Results Test ile doğrulama şart; sayfada görünmeyen bilgileri schema'ya eklemek manuel ceza riski yaratır. Schema doğrudan sıralama faktörü değil ama CTR üzerinden dolaylı önemli etki sağlar.

Sıkça Sorulan Sorular

Schema sıralamamı yükseltir mi?

Doğrudan değil. Schema sıralama faktörü olarak Google tarafından kullanılmaz; ama dolaylı etkisi büyüktür. Schema ile rich result (yıldız puanı, fiyat, FAQ kutusu) kazanılır; bu zengin gösterim tıklama oranını yüzde 30-50 artırır; artan CTR sıralamayı dolaylı olarak yükseltir. Ayrıca Google sayfanın amacını daha doğru anlar.

JSON-LD ile Microdata arasında hangisi daha iyi?

Google JSON-LD'yi öneriyor. JSON-LD HTML'i kirletmez; ayrı script bloğu olarak head veya body'de durur. Microdata HTML etiketlerinin içine attribute olarak gömülür; kod karışık olur. Modern projelerde neredeyse her zaman JSON-LD kullanılır. WordPress eklentileri (Yoast, Rank Math) JSON-LD çıktısı verir.

FAQ schema'sı her sayfaya eklenebilir mi?

Hayır, sadece gerçekten SSS içeren sayfalara. Google 2023'ten beri 'sayfada görünmeyen FAQ' içeriğine ceza veriyor. FAQ schema'sındaki soru-cevap'lar sayfanın HTML'inde de görünür olmalı. Yapay olarak ürün veya hizmet sayfasına FAQ schema eklemek manuel ceza riski. Sadece gerçekten sık sorulan sorularınız varsa kullanın.

Schema ekleyince ne zaman rich result görürüm?

Google sayfayı tekrar tarayıp schema'yı işlemesi 2-7 gün sürer. Rich result gösterimi sonra başlar ama hemen tüm aramalarda görünmez; Google teste alır. Sayfa otoritesine ve sorgu rekabetine göre 2-4 hafta sürebilir. Rich Results Test'te 'eligible' (uygun) çıkması ile gerçek aramada görünmesi farklı; uygunluk önce, gösterim sonra gelir.

Bir sayfada birden fazla schema olabilir mi?

Evet, hatta tipik bir kullanım. Bir blog yazısı sayfası: Article + BreadcrumbList + (varsa) FAQPage. Bir ürün sayfası: Product + AggregateRating + Review + BreadcrumbList. Birden fazla schema tek script bloğunda dizi olarak veya ayrı bloklarda eklenebilir. Google için fark yok.

WordPress'te schema otomatik eklenir mi?

Yoast SEO, Rank Math veya SEOPress gibi SEO eklentileri otomatik schema ekler. Yoast ücretsiz versiyonda Article, Organization, BreadcrumbList; Rank Math daha geniş tipleri ücretsiz sunar. Eklenti dışında manuel schema eklemek isterseniz tema veya custom code ile head'e JSON-LD eklenir. Eklenti kullanmanız önerilir; manuel kod hata yapma riski yüksek.

Schema'mı nasıl test ederim?

Üç araç var. Birincisi Google Rich Results Test (search.google.com/test/rich-results); URL veya kod girin, hangi rich result için uygun olduğunu görür. İkincisi Schema Markup Validator (validator.schema.org); genel schema doğruluğunu kontrol eder. Üçüncüsü <strong>Search Console</strong> Enhancements raporu; sitenizde tespit edilen tüm schema'lar ve hata raporları orada. Her schema değişikliği sonrası mutlaka test edin.

 Vimaj